Sołectwastrona_dzieje_sie.png powrot.pngPowrót

MALCZÓW

Pięknie położona wieś wśród otaczających ją wzgórz. Już w połowie XIX w. doceniano walory otoczenia tej małej wioski. Szczególnie sławiono widoki z góry zw. Spitzberge, ponieważ przypominały one widoki z okolic Książa i Szczawna.

Ślady osadnictwa wskazują, że w pradziejach były tu osady związane z okresem kultury łużyckiej i przeworskiej.

Nazwa wsi pochodzi od słowa mały, malutki – charakteryzuje ona wieś i jej otoczenie. Jej nazwa pojawiła się w dokumentach już na początku XIII wieku jako Malchovo w 1203 roku. Następnie jej nazwę zmieniono dwunastokrotnie, w latach 1937-1945 jako Kleinau. Obecnie przyjęła nazwę Malczów.

Początkowo wieś należała do dóbr biskupich. Książę Henryk Brodaty nabył ją na drodze zamiany i w 1203 r. nadal klasztorowi cysterek w Trzebnicy. W 1204 r. osiedlił w niej 13 „gości” oraz określił ich obowiązki wobec konwentu. Byli to kucharze, służba książęca zajmująca się przygotowaniem i podawaniem posiłków.

Po 1250 r. ksieni klasztoru Gertruda otrzymała zgodę od Henryka III Białego na lokowanie Malczowa na prawie niemieckim na wzór Środy Śląskiej. Po przeniesieniu tej wsi na prawo średzkie powstało tu sołectwo. Malczowskie sołectwo zostało wymieniono po raz pierwszy w 1355 roku. Wówczas sołtysem był Jan, prawdopodobnie z Malczowa. Był on zobowiązany do konnej służby wojskowej.

Przed 1410 rokiem wieś w Malczowie została połączona ze wsią Węgrzynów.

Folwark klasztorny, który powstał po 1251 r., został pod koniec XVI w. oddany w zastaw lub sprzedany. Przed 1718 rokiem klasztor odzyskał ten majątek i zachował go do 1810 r., tj. do sekularyzacji dóbr klasztornych. W XIX i XX w. właścicielami dóbr poklasztornych byli: Elsner i Oelsner – właściciel fabryki włókienniczej w pocysterskim klasztorze w Trzebnicy (1830-1845) i pięciu innych do 1937 roku.

W XVIII w. na terenie folwarku mieścił się dwór pochodzący prawdopodobnie z XVI w., który w II połowie XIX w. zastąpiono nowym. Obok zaczęto zakładać nowy park. Drugi folwark położony naprzeciw dawnego, po północnej stronie wiejskiej drogi, powstał na początku XX w. Od 1921 roku w Malczowie zaczęło działać 15 hektarowe arboretum usytuowane przy drodze do Rzepotowic. Poza tym, do lat trzydziestych XX w. w tym majątku rozwijało się sadownictwo. Około 1930 r. obsadzono też aleje i drogi drzewami i drzewkami owocowymi.

Niewielka wioska o charakterze ulicówki, przez rozbudowę folwarku przed 1826 r. została zniszczona. Nową zabudowę osady skoncentrowano po jednej stronie drogi. W centrum wsi utworzono krzyżowy układ dróg wydzielający teren dworski.

W ostatniej ćwierci XIX w niewielki areał gruntów wiejskich – 12 ha, przewyższał areał majątku ziemskiego, który liczył wówczas 210 ha. W latach trzydziestych liczba mieszkańców wsi kilkakrotnie wzrosła. W 1941 r. było ich 139. We wsi była cegielnia, mleczarnia i karczma.

 

Projekt i realizacja: netkoncept.com
SkyCMS strony i portale internetowe
Polityka prywatności